Wrócił po 17 latach od wystrzelenia. Dzięki niemu po raz pierwszy zobaczyliśmy Słońce jako kulę

12 sierpnia 2023, 19:45

Dzisiaj, 17 lat od wystrzelenia, pojazd STEREO-A po raz pierwszy przeleciał pomiędzy Ziemią a Słońcem, dokonując tym samym pierwszego przelotu w pobliżu naszej planety. Bliźniacza misja STEREO (Solar TErrestrial RElations Obserwatory) została wstrzelona 25 października 2006 roku. Pierwszy leciał STEREO-A (Ahead), za nim zaś STEREO-B (Behind). Pojazdy ruszyły po podobnej do ziemskich orbitach wokół Słońca.



W klifach Wysp Brytyjskich zachował się najstarszy skamieniały las na świecie

8 marca 2024, 09:40

Na północnym wybrzeżu Devon i Somerset w Wielkiej Brytanii znaleziono najstarszy na Ziemi skamieniały las. Pochodzące sprzed 390 milionów lat drzewa stanowiły część wielkich lasów pokrywających wówczas Euroamerykę, superkontynent, który powstał ze zderzenia Laurencji i Bałtyki. Las z obecnej Wielkiej Brytanii jest więc o około 5 milionów lat starszy, niż dotychczasowy rekordzista, skamieniały las odkryty w Cairo w stanie Nowy Jork.


Radioteleskop w Arecibo zawalił się przez... promieniowanie elektromagnetyczne

12 listopada 2024, 10:16

W grudniu 2020 roku miała miejsce spektakularna katastrofa. Zawalił się jeden z najbardziej znanych instrumentów naukowych na świecie, radioteleskop w Arecibo. W raporcie opublikowanym właśnie przez amerykańskie Narodowe Akademie Nauk czytamy, że główną przyczyną katastrofy było – wywołane potężnym promieniowaniem elektromagnetycznym – zmęczenie cynku w mocowaniach lin nośnych, które utrzymywały 900-tonową platformę odbiornika na wysokości 120 metrów nad czaszą radioteleskopu.


Perowskity zapewnią lepsze kolory i lepszą rozdzielczość zdjęć przy mniejszej ilości światła

20 czerwca 2025, 10:38

Współpraca naukowców z Politechniki Federalnej w Zurychu i Federalnego Instytutu Badań i Technologii Materiałów (Empa) zaowocowała stworzeniem nowej matrycy światłoczułej wykonanej z perowskitów. Zapewnią ona lepszą reprodukcję kolorów i mniej błędów obrazu przy gorszych warunkach oświetleniowych. Jednocześnie pozwala na reprodukcję obrazów w znacznie wyższej rozdzielczości niż matryce z krzemu. Perowskitowa matryca może być szczególnie przydatna w obrazowaniu medycznym i automatycznym monitoringu.


Budując masę mięśniową trzeba brać pod uwagę swój zegar biologiczny

3 lutego 2026, 09:42

To, czy jesteśmy rannym ptaszkiem czy nocnym markiem nie jest kwestią osobistych preferencji, a naszego osobistego zegara biologicznego. Odgrywa on też rolę w utrzymaniu czy budowaniu masy mięśniowej, siły i funkcjonowaniu metabolizmu. Zrozumienie zależności pomiędzy zegarem biologicznym, a fizycznością może pomóc zrozumieć, dlaczego nie wszyscy reagują tak samo na takie same czynności związane np. z ćwiczeniami fizycznymi.


Nauka o niezawodności: dlaczego jedne laptopy żyją 3 lata, a inne 10

15 czerwca 2026, 10:48

Każdy, kto kupił kiedyś laptopa za tysiąc złotych z marketu i patrzył, jak po dwóch latach rozpada się w rękach — pęka zawias, wypadają klawisze, bateria puchnie — zadawał sobie to pytanie. I każdy, kto widział dziesięcioletniego ThinkPada, który po przejściu przez trzech właścicieli wciąż pracuje bez zarzutu, zadawał sobie pytanie odwrotne. Dlaczego pozornie podobne urządzenia — ten sam procesor, podobny ekran, zbliżona masa — mają tak dramatycznie różną żywotność? Odpowiedź nie leży w magii ani w marketingu. Leży w inżynierii niezawodności — dziedzinie nauki, która zajmuje się przewidywaniem, mierzeniem i projektowaniem trwałości urządzeń. I która wyjaśnia przy okazji, dlaczego rynek używanego sprzętu biznesowego ma solidne, naukowe podstawy.


Zespół cieśni nadgarstka jednym z pierwszych objawów cukrzycy

19 sierpnia 2006, 16:39

W większej niż można by się spodziewać liczbie przypadków osoby, u których rozwija się cukrzyca typu 2., cierpią na zespół cieśni nadgarstka. Problemy z nerwem pośrodkowym wyprzedzają niekiedy początek cukrzycy nawet o 10 lat.


Pieniądze z nieba

28 stycznia 2007, 20:06

Wielu ludzi zastanawia się, co zrobiłoby z milionem wygranym na loterii. Jedni pojechaliby w podróż dookoła świata, inni kupili dom, a jeszcze inni podzielili się z rodziną.


Jusczyk i Graham© MIT

Prąd z ludzi

1 sierpnia 2007, 09:56

Dwóch studentów z Wydziału Architektury i Planowania Massachusetts Institute of Technology (MIT) opracowało nową technologię, dzięki której będzie można przetworzyć energię mechaniczną poruszających się w zatłoczonych miejscach ludzi na energię elektryczną.


Z okien na ciuchy

12 lutego 2008, 01:03

Gdy tylko pada słowo "nanotechnologia", zaraz wyobrażamy sobie ultranowoczesne urządzenia elektroniczne, mikroskopijne mechanizmy oraz gadżety rodem z wysokobudżetowych filmów fantastycznych. Rzeczywistość potrafi być jednak dużo bardziej prozaiczna. Dzięki dodatkowi "nano" możemy mieć na przykład... czystszą odzież.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk